Światowy Dzień Wody 2022
|
W tym roku Światowy Dzień Wody ma zwrócić naszą uwagę na znaczenie wód podziemnych.
Wody podziemne to zasoby H2O zgromadzone pod powierzchnią Ziemi przez długi czas.
Woda zmagazynowana pod ziemią jest częścią cyklu hydrologicznego.
Ogromna ilość wody jest zatrzymywana w gruncie. Porusza się tam znacznie wolniej, ale nadal jest elementem cyklu hydrologicznego. Większość wody w gruncie pochodzi od opadów infiltrujących przez jego powierzchnię. Górna warstwa gleby jest strefą nienasyconą, w której woda podlega zmianom, ale jej nie wypełnia. Poniżej znajduje się strefa nasycona, gdzie wszystkie wolne przestrzenie między cząsteczkami gruntu wypełnione są wodą. Obszar ten nazywany jest wodami podziemnymi lub warstwą wodonośną. Jest to olbrzymi magazyn wody na Ziemi, od którego zależy codzienne życie ludzi na całym świeci.
| Wody gruntowe powinniśmy wykorzystywać ostrożnie i w sposób zrównoważony, ale nie możemy zarządzać tym, czego nie mierzymy. Wody gruntowe muszą być dokładnie zbadane, przeanalizowane i monitorowane. | Wody gruntowe są niewidoczne, ale mają olbrzymi wpływ na nasze życie. Woda pitna i urządzenia sanitarne, zaopatrzenie w żywność i środowisko naturalne – wszystko to zależy od wód gruntowych. | Wody podziemne, podobnie jak zmiany klimatyczne, nie znają granic państw. Musimy współpracować, aby poprawić sposób, w jaki dzielimy się transgranicznymi zasobami wód gruntowych, równoważąc potrzeby w zmieniającym się świecie. |
Dla dokładnego wyjaśnienia gdzie i ile jest wody na Ziemi, spójrzmy na rysunek. Zauważmy, że całkowita objętość wody na Ziemi wynosi około 1 386 mln km3, z czego 97% to wody słone. Wody słodkie w 68% zmagazynowane są w lodach i lodowcach. Pozostałe 31% wód słodkich znajduje się pod ziemią. Powierzchniowe zasoby słodkiej wody wynoszą około 105 000 km3, co stanowi zaledwie 1/150% całkowitych zasobów wodnych Ziemi, a mimo to rzeki i jeziora są podstawowym źródłem wody w codziennym życiu człowieka.
Wody podziemne przemieszczają się przez warstwę podpowierzchniową powoli. Oznacza to, że zanieczyszczenia, które miały miejsce dziesiątki lat temu - powstałe wskutek działalności rolniczej, przemysłowej lub innej działalności człowieka - mogą wciąż zagrażać jakości wody podziemnej. Doświadczenie z zakresu przywracania wodom gruntowym wcześniejszych wartości użytkowych pokazuje, że podjęte działania w większości wypadków nie były w stanie całkowicie usunąć wszystkich substancji zanieczyszczających oraz że źródła zanieczyszczeń, nawet jeżeli zostały częściowo usunięte, będą uwalniały zanieczyszczenia jeszcze przez setki lat. Dlatego obecnie musimy skoncentrować się na zapobieganiu powstawania kolejnych źródeł zanieczyszczeń.
Powierzchniowe systemy wodne zasilane są dopływami wód podziemnych. Zatem jakość wody podziemnej będzie ostatecznie wpływała na jakość wód powierzchniowych oraz na jakość powiązanych z nią ekosystemów wodnych i bezpośrednio od niej uzależnionych ekosystemów lądowych.
Woda podziemna jest „ukrytym zasobem”, który ilościowo jest o wiele bardziej istotny niż wody powierzchniowe, i w przypadku której (z powodu jej niedostępności) zapobieganie zanieczyszczeniu, monitoring oraz przywracanie naturalnego stanu są trudniejsze, niż w przypadku wód powierzchniowych. Usytuowanie pod powierzchnią utrudnia właściwą lokalizację, charakterystykę oraz analizę wpływów zanieczyszczeń. Stąd często brak świadomości i/lub dowodów, dotyczących zakresu oddziaływań oraz zagrożeń. Zanieczyszczenia, pochodzące z gospodarstw domowych, rolnictwa oraz przemysłu, stanowią główny czynnik degradacji wód podziemnych: bezpośrednio - poprzez zrzuty (ścieki), oraz pośrednio - poprzez rozpowszechnienie stosowania nawozów azotowych oraz pestycydów lub poprzez wypłukiwanie zanieczyszczeń ze starych, zanieczyszczonych obszarów przemysłowych oraz miejsc składowania odpadów (np. składowiska odpadów, kopalnie, przemysł ciężki itp.). Dbanie o zasoby wód podziemnych jest kolejnym, globalnym wyzwaniem, przed którym staje ludzkość, by zachować "zieloną Ziemię" dla przyszłych pokoleń.
Źródło:
https://www.worldwaterday.org/
https://www.usgs.gov/special-topics/water-science-school/science/cykl-hydrologiczny-water-cycle-polish#13
Ochrona wód podziemnych w Europie. NOWA DYREKTYWA DOTYCZĄCA WÓD PODZIEMNYCH - KONSOLIDACJA STRUKTURY REGULACYJNEJ UE (pdf)
International Association of Hydrogeologists. Strategic Overview Series. CLIMATE-CHANGE ADAPTATION & GROUNDWATER. IAH 2019. www.iah.org (pdf)
